Vacuümpomp en erectiering: wat ze doen en welke regels gelden

Het korte antwoord

Van alles wat zonder recept te krijgen is, is dit het enige met een serieuze onderbouwing. De Europese urologenrichtlijn noteert dat het aandeel gebruikers dat een erectie bereikt die voldoende is voor gemeenschap, oploopt tot 90 procent, ongeacht de oorzaak van het erectieprobleem.

De tevredenheid loopt veel verder uiteen: tussen 27 en 94 procent in de aangehaalde studies. Dat verschil zegt wat het effectcijfer verzwijgt, namelijk dat werken en bevallen hier twee dingen zijn.

Het is dus geen gadget en geen wondermiddel, maar een hulpmiddel met een mechanisch effect, een gebruiksaanwijzing en een paar harde grenzen.

Hoe het werkt, en waarom de ring erbij hoort

Het bestaat uit twee delen die elk iets anders doen. De pomp maakt een onderdruk rond de penis, waardoor er meer bloed naar de zwellichamen stroomt en de penis stijf wordt. De ring aan de basis houdt dat bloed vast. Thuisarts.nl beschrijft die twee stappen in deze volgorde: eerst het pompje, daarna de ring.

Daarmee vervangt het hulpmiddel precies het deel van het mechanisme dat bij veel mensen niet meer meekomt. Er is geen stikstofmonoxide, geen vaatverwijding en geen zenuwsignaal nodig; de onderdruk doet het werk van buitenaf. Dat verklaart waarom het effect losstaat van de oorzaak, en waarom het ook werkt waar een tablet niets doet.

De tijdgrens, en waarom die er staat

Dit is het onderdeel waarop het misgaat, en het is niet vrijblijvend.

Thuisarts.nl adviseert bij de eerste keer met tien minuten te beginnen, om aan het gevoel te wennen, en noteert dat de ring ongeveer 25 minuten mag blijven zitten. De Europese richtlijn formuleert de bovengrens vanuit het risico: ernstige bijwerkingen, met huidnecrose als voorbeeld, zijn te voorkomen door de ring binnen 30 minuten te verwijderen.

De reden is eenvoudig. De ring houdt bloed vast door de afvoer af te knellen. Dat is het bedoelde effect, en het is hetzelfde effect dat bij te lang afknellen het weefsel zonder verse zuurstof zet.

Zet dus een timer en ga niet op uw gevoel af. Gevoelloosheid is een van de gewone bijwerkingen en daarmee juist niet het signaal waarop u kunt vertrouwen.

Bijwerkingen en wie het niet moet gebruiken

De richtlijn noemt als meest voorkomende bijwerkingen pijn, niet kunnen klaarkomen, kleine puntbloedingen in de huid, blauwe plekken en gevoelloosheid.

Dat niet kunnen klaarkomen wordt zelden vooraf uitgelegd en is wel logisch: de ring knelt ook de urinebuis af. Wie dat niet weet, denkt dat er iets mis is.

In een studie onder 57 mannen met begeleiding en training gaf 23 procent lichamelijk ongemak aan, meestal door de knelband. Wel kon ruim 96 procent een erectie in stand houden, en alle respondenten zouden het hulpmiddel aanraden.

Eén groep moet het niet gebruiken. Bij een bloedingsstoornis of bij gebruik van antistollingsmiddelen is de pomp volgens de richtlijn gecontra-indiceerd. Gebruikt u een bloedverdunner, overleg dan eerst met uw huisarts of apotheek en begin er niet zelf aan.

Wat het op langere termijn doet

Het eerlijke cijfer over volhouden staat ook in de richtlijn: het langdurig gebruik daalt na twee jaar naar 50 tot 64 procent. Een flink deel stopt er dus mee, ook als het werkte.

Dat is geen falen van het hulpmiddel maar een eigenschap van de oplossing. Het vraagt een handeling vooraf, het is niet spontaan, en het moet met een partner besproken worden.

De richtlijn plaatst het daarom bij een duidelijke groep: goed voorgelichte oudere mannen met weinig frequente gemeenschap en bijkomende aandoeningen, die een niet-invasieve oplossing zonder medicijnen willen. Die voorlichting is geen formaliteit: in de studie hierboven kreeg iedereen uitleg, training en nazorg, en daar hoorden de hoge cijfers bij.

Eén ding verandert dit hulpmiddel niet. Een geleidelijk ontstaan erectieprobleem kan een vroeg teken zijn van vaatschade, en dat blijft bestaan als u het symptoom mechanisch oplost. Het gesprek met de huisarts gaat daar niet mee van tafel.

Veelgestelde vragen